Gio Linh (Quảng Trị): Làng Lâm Xuân khát nước sạch

Tác giả: Trần Thanh

Đó là thực trạng đang diễn ra tại thôn Lâm Xuân, xã Gio Mai, huyện Gio Linh (Quảng Trị). Đã hơn 40 năm qua, người dân nơi đây phải sử dụng nguồn nước nhiễm bẩn, nhiễm phèn quá nặng để phục vụ sinh hoạt…

 Gia đình bà Thỉ dùng nguồn nước nhiễm phèn mấy chục năm nay


Gia đình bà Thỉ dùng nguồn nước nhiễm phèn mấy chục năm nay

Thôn Lâm Xuân có 360 hộ với 1.674 nhân khẩu, tỷ lệ hộ nghèo trên 14%. Người dân nơi đây phát triển kinh tế chủ yếu nhờ vào sản xuất nông nghiệp. Từ rất nhiều năm nay, người dân ở thôn Lâm Xuân phải chịu cảnh “sống chung” với nguồn nước nhiễm phèn nặng. Là địa bàn nằm cuối nguồn thủy lợi nên nguồn nước tươi tiêu cũng như sinh hoạt gặp rất nhiều khó khăn, thiếu thốn.

Có mặt tại thôn Lâm Xuân, chúng tôi nhận thấy hầu hết người dân nơi đây sử dụng nguồn nước được lấy trực tiếp từ lòng đất bằng các giếng đào, giếng bơm lắc tay và giếng khoan lắp bơm điện. Nguồn nước này lúc mới bơm lên còn có màu trong suốt nhưng để một thời gian ngắn sẽ chuyển sang màu vàng rồi ngả dần sang mà da cam hoặc nâu nhạt và có mùi tanh.

Bà Nguyễn Thị Thỉ (81 tuổi) ở đội 2, thôn Lâm Xuân chỉ tay vào thau nước rửa rau rồi nói: “Nhà tôi phải rửa đồ ăn bằng nguồn nước này đây. Mặc dù biết sử dụng nguồn nước bẩn này sẽ ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe nhưng nhà tôi mấy chục năm nay vẫn phải dùng vì không có nguồn nước sạch và không có tiền mua nước sạch. Nước bơm dưới đất lên được dùng để tắm rửa, giặt dũ còn nước phục vụ ăn uống thì phải qua tận làng Nhĩ Hạ (xã Gio Thành) để xin người ta rồi chở về bằng xe máy hoặc xe đạp”. Để khắc phục tạm thời nguồn nước nhiễm bẩn, nhiễm phèn này, nhiều hộ gia đình đã xây dựng hệ thống bể lọc nước hai tầng hoặc ba tầng bằng bê tông, bên trong có nhiều lớp gồm than, cát, đá sỏi, vải bạt… với mục đích giảm bớt độ phèn, độ tanh của nước nhưng cũng không mang lại hiệu quả như mong muốn. Dù đã được lọc qua 2 – 3 công đoạn nhưng nước vẫn có mùi tanh và phèn. Trên thành bể lọc và trên các lớp đá, vải lọc… màu vàng đục, nâu sậm và những lớp mảng bám của phèn dày kịt.

Việc sử dụng nguồn nước nhiễm phèn trong một thời gian quá dài đã sinh ra những hệ lụy nghiêm trọng đối với sức khỏe cũng như đời sống người dân thôn Lâm Xuân. Từ người già đến trẻ nhỏ hầu hết đều mắc bệnh. Nhẹ thì bệnh ngoài da, bệnh về mắt, nặng hơn thì bệnh hiểm nghèo như ung thư…

Ông Thân Hữu Toàn, Trưởng thôn Lâm Xuân kể với chúng tôi rằng: “Nhiều năm qua, thôn Lâm Xuân đã có nhiều trường hợp đau ốm, mặc bệnh hiểm nghèo và có nhiều người chết vì ung thư. Chỉ tính 2 năm trở lại đây đã có 5 người chết và 2 người đang nằm điều trị tại bệnh viện. Mặc dù chưa biết nguồn nước này có phải nguyên nhân gây ra bệnh ung thư hay không nhưng người dân đang lo lắng và bất an trong khi vẫn phải tiếp tục sử dụng nước nhiễm phèn. Chính quyền địa phương và người dân chúng tôi đã có gửi tờ trình, và cả đơn cầu cứu lên huyện. Chúng tôi mong các cơ quan chức năng sớm khắc phục, hỗ trợ, giúp đỡ người dân”.

 Những bể lọc nước tự chế của người dân thôn Lâm Xuân đều có màu phèn đặc quánh


Những bể lọc nước tự chế của người dân thôn Lâm Xuân đều có màu phèn đặc quánh

2553454633

Nhiều người dân thôn Lâm Xuân đều khẳng định rằng sẵn sàng vay mượn tiền bạc để có được nguồn nước sạch nếu nhà nước quan tâm hỗ trợ. Bà Nguyễn Thị Lục cho hay: “Để có được nguồn nước sạch về đây, dù tốn bao nhiêu tiền chúng tôi cũng sẵn sàng bỏ ra. Người dân chúng tôi mong ngóng nước sạch từng giây từng phút!”.

Ông Trương Chí Trung, Chủ tịch UBND huyện Gio Linh cho biết: “Thôn Lâm Xuân, xã Gio Mai, là một địa bàn đặc biệt khó khăn về sự tiếp cận của nước sạch, vệ sinh môi trường. Thời gian vừa qua bà con trong thôn Lâm Xuân đã có đơn kiến nghị gửi UBND huyện Gio Linh để kiến nghị với 2 vấn đề cơ bản, thứ nhất là nguồn nước tự nhiên tại thôn đã bị ô nhiễm nặng nề trong khi thôn chưa có hệ thống cấp nước sạch, và người dân phải đi mua nước các địa bàn lân cận để sử dụng. Và vấn đề thứ 2 là tỉ lệ người mắc bệnh ung thư tại thôn tăng cao một cách đột biến và người dân quy kết tỉ lệ ung thư cao là do nguồn nước địa phương không đảm bảo. Rất thông cảm trước hoàn cảnh của người dân, UBND huyện Gio Linh đã tiến hành kiểm tra và thấy rằng phản ánh ô nhiễm nguồn nước của người dân là đúng sự thật. Đồng thời tỷ lệ bệnh ung thư tại địa phương cũng cao hơn nhiều so với mức bình thường”.

Trong thời gian qua, UBND huyện Gio Linh đã chủ động tích cực phối hợp với nhiều đơn vị liên quan tìm giải pháp để giải quyết vấn đề này. Trong năm 2014, Trung tâm nước sạch và vệ sinh môi trường tỉnh tổ chức lập dự án xây dựng hệ thống cấp nước sạch cho thô Lâm Xuân, với mức tổng đầu tư trên 3 tỷ đồng. Tuy nhiên, do khó khăn về nguồn vốn nên đến nay dự án vẫn chưa được triển khai. Gần đây, UBND huyện đã có tờ trình báo cáo UBND tỉnh với hai nội dung đề xuất, xét nghiệm phân tích chất lượng nước, có kết luận để công bố cho người dân và đề nghị UBND tỉnh bố trí nguồn vốn để đầu tư công trình hệ thống cấp nước sạch cho thôn Lâm Xuân.

“Trước tình hình đó, HĐND tỉnh, cũng như UBND tỉnh đã rất quan tâm để xử lý vấn đề này hố trợ người dân. Đồng chí lãnh đạo của HĐND tỉnh và UBND tỉnh tổ chức chuyến đi kiểm tra thực địa và đã gặp gỡ trao đổi với người dân và căn cứ trên kết quả kiểm tra thực địa các đồng chí lãnh đạo tỉnh đã cho chủ trương để xử lý vấn đề này… bố trí, xắp xếp lồng ghép các nguồn vốn để sớm đầu tư xây dựng cấp nước sạch cho thôn Lâm Xuân trong năm 2016″, ông Trung cho biết thêm.

Từ những thông tin mà vị Chủ tịch UBND huyện Gio Linh cung cấp và những hành động cụ thể, thiết thực của HĐND tỉnh, UBND tỉnh, chúng tôi và cả người dân thôn Lâm Xuân đều tin tưởng rằng chỉ trong nay mai thôi người dân thôn Lâm Xuân sẽ thoát khỏi cảnh ngày ngày phải dùng nguồn nước nhiễm phèn, hệ thống nước sạch sẽ về tới từng ngõ nhà và tỷ lệ người đau ốm, người mất đi sẽ ngày một giảm. Màu xanh sẽ lại về trên mảnh đất Lâm Xuân!

Gửi phản hồi

Tin tức khác