Sân khấu học đường ở CầnThơ

Tác giả: Hoàng Anh

Khi phó Cục trưởng Nghệ thuật biểu diễn, nhạc sĩ Phạm Đình Thắng, và tôi tới khán phòng Nhà hát Tây Đô tràn ngập sắc khăn quàng đỏ, thì người đón chúng tôi là một cô giáo trẻ. Đó là cô Trần Hồng Thắm. Ở tuổi 40, cô Thắm đã có nhiều năm làm lãnh đạo ngành Giáo dục Đào tạo TP Cần Thơ, hiện là Bí thư Đảng ủy, Phó Giám đốc Sở, đồng thời là Đại biểu Quốc hội, Ủy viên Ủy ban Văn hóa Giáo dục Thanh thiếu niên nhi đống của Quốc hội. Rất tự nhiên, Trần HồngThắm nói với chúng tôi: cũng như học trò và phụ huynh học trò của mình, cô đã bị dự án sân khấu học đường thu hút hoàn toàn…

Trich đoạn "Tiếng Trống Mê Linh"

Trich đoạn “Tiếng Trống Mê Linh”

Một dự án rát cân cho nhà trường

Đã 2 tháng nay, từ khi Dự án sân khấu học đường bắt đầu ở Cần Thơ, dù rất bận công việc của một lãnh đạo Sở và một đại biểu Quốc hội, nhưng cô Thắm rất chú ý theo dõi dự án và rất vui mừng trước sức hieuj quả bất ngờ của nó. Dù được coi là đặc sản văn hóa Nam Bộ, nhưng trong thực tế, vài thập kỷ qua, đờn ca tài tử và cải lương không còn là món ăn tinh thần quen thuộc của người dân nơi đây. Bởi vậy, cô Thắm rất ngạc nhiên khi học trò các trường THCS của mình lại tiếp nhận rất nhanh, rất hào hứng các bài bản đờn ca tài tử, cải lương tưởng chừng khá xa lạ và trúc trắc. Đến giai đoạn tập luyện các trích đoạn sân khấu cải lương thì không những các em học sinh mà cả phụ huynh của các em cũng vô cùng thích thú. Thật kỳ lạ là chỉ trong chưa đầy hai tháng, từ chỗ chưa hề biết gì, nay các em không những có thể hát đúng hát hay các bài bản khó như nam ai, nam đảo, ca vọng cỏ ngọt lịm mà còn có thể vào vai các anh hùng dân tộc như Trưng Trắc, Trung Nhị, Trần Quốc Toản, Nguyễn Trãi rất sinh động. Cô Thắm cho rằng, thực tế thực hiện dự án đã cho thấy đây là một dự án rất cần cho nhà trường. Với dự án, các em học sinh đã có một sân chơi văn hóa nghệ thuật tuyệt vời, nơi các em có thể vừa vui chơi vừa học được những bài học lịch sử nhân sinh thiết yếu, vừa được thể hiện và phát triển các năng khiếu của mình. Là một nhà quản lý giảo dục, điều cô Thắm từng băn khoăn nhiều năm nay là nhà trường và xã hội hiện còn chưa chú ý tạo ra các hình thức vui chơi lành mạnh hấp dẫn cho các em, giúp các em có sức đề kháng tốt trước các trò chơi vô bổ, gây nghiện, dễ làm các em hư hỏng. Cô Thắm tin rằng sân khấu học đường là một trong những hình thức chơi mà học, học mà chơi hết sức cần thiết cho nhà trường mà những nhà giáo tâm huyết như cô hằng tìm kiếm…

Nhạc sĩ Phạm Đình Thắng và cô giáo Trần Hồng Thắm.

Nhạc sĩ Phạm Đình Thắng và cô giáo Trần Hồng Thắm.

Buổi báo cáo ấn tượng và ngôi sao sân khấu 10 tuổi

Dự án sân khấu học đường ở Cần Thơ được triển khai thực hiện từ tháng 6-2015 tại các trường: THCS Long Tuyền (Quận Bình Thủy), THCS Thị trấn Thới Lai (Huyện Thới Lai) và THCS Mỹ Khánh (Huyện Phong Điền). Các nghệ sĩ truyền dạy bài bản và dàn dựng trích đoạn sân khấu cho các em là các nghệ sĩ, đạo diễn nổi tiếng của Nhà hát Tây Đô và miền Tây Nam Bộ như Kiều Mỹ Dung, Thạch Sỹ Long, Thách Chanh và ba nghệ sĩ từng đoạt Huy chương Vàng Trần Hữu Trang là Phương Anh, Hồng Thủy và Lê Duy. Chương trình bài bản và cả 3 trích đoạn mấu dàn dựng cho các em đã được các nghệ sĩ Nhà hát Tây Đô cẩn thận quay thành giáo trình hình để các em có thể tự học theo mọi nơi mọi lúc.

Buổi biểu diễn báo cáo chiều 14/8/2015 gồm 7 tiết mục bài bản tài tử tiêu biểu như dạ cổ hoài lang, long hồ hội, ngũ điểm bài tạ, bắc sơn trà, tâm pháp nhập môn, nam xuân, nam ai, nam đảo, và bài vọng cổ nhịp 32 do các em học sinh trường THCS Long Tuyền, trường THCS Thới Lai trình bày và ba trích đoạn cải lương “Tiếng trống Mê Linh” (Trường THCS Mỹ Khánh), “Rạng ngọc Côn Sơn” (Trường THCS Long Tuyền) và “Trần Quốc Toản ra trận” (Trường THCS Thị trấn Thới Lai).

Hầu như tất cả hơn 60 em học sinh được chọn tham gia dự án đều có mặt trong các tiết mục báo cáo, nhất là trong ba trích đoạn cải lương rất được yêu thích trên.

Được đầu tư khá kỹ càng về trang trí, phục trang, được thầy cô rèn dạy, dàn dựng khá công phu, nên các em tỏ ra rất tự tin mặc dù đây mới là lần đầu tiên được đứng trên sân khấu lớn của Nhà hát Tây Đô.

Nếu sự đầy đặn về thanh sắc, sự chững chạc trong diễn xuất của các em Nguyễn Thị Mai Thu (vai Trưng Trắc), Kiều Thị Thảo Trinh (vai Trưng Nhị), Thái Sỹ Ben (vai Thi Sách), Ngọc Hương (vai Thị Lộ), Trần Bá Vạn (vai Trần Quốc Toản), Huỳnh Thị Vân Anh (vai mẹ Trần Quốc Toản)…được khán giả tán thưởng nồng nhiệt bằng những tràng vỗ tay liên tục thì sự xuất hiện của “chú nhóc” Quách Phú Thành trong vai Nguyễn Trãi ở trích đoạn “Rạng ngọc Côn Sơn” đã làm cả khán phòng lặng đi trong sự kinh ngạc để theo dõi từng lời nói từng điệu hát từng bước đi của ông Nguyễn Trãi tí hon này. Không ai có thể nghĩ một cậu bé 10 tuổi mới học lớp 4 lại có thể vào vai Nguyễn Trãi hay đến vậy. NSUT, đạo diễn Kiều Mỹ Dung, người dàn dựng trich đoạn “Rạng ngọc Côn Sơn” kể rằng nghệ sĩ chuyên đóng vai Nguyễn Trãi ở Nhà hát Tây Đô khi đến xem Quách Phú Thành tâp vai Nguyễn Trãi tại Nhà hát đã nói với chị: “Cậu bé này đóng Nguyễn Trãi hay hơn em rất nhiều”. Một thầy giáo Trường Cao đẳng Sân khấu TPHCM ngồi xem cùng chúng tôi thì đánh giá: “Tôi thấy cậu bé này ăn đứt Minh Vương” (Minh Vương từng được đánh giá rất cao khi vào vai Nguyễn Trãi khi vở “Rạng ngọc Côn Sơn” ra mắt tại TPHCM. Ai trực tiếp xem cậu bé trùng tên tài tử lừng danh Hồng Kông, đóng vai Nguyễn Trãi đều thấy những khen tặng này không hề quá lời. Dù chỉ mới 10 tuổi, cậu bé này đã cho thấy một tài năng sân khấu lớn, hiếm có…

Buổi biểu diễn báo cáo kết thúc khá lâu rồi nhưng gần ngàn người có mặt trong nhà hát Tây Đô: các em học sinh (cả người diễn và người xem), các thầy cô giáo ngành giáo dục, các nghệ sĩ đã trao truyền nghề ca xướng cho các em, người hâm mộ đờn ca tài tử và cải lương Cần Thơ…chưa ai muốn ra về. Dường như có một niềm hạnh phúc vừa òa vỡ trong tất cả mọi người, giữ chân họ lại nơi như vừa xảy ra một điều gì thật ý nghĩa, thật trọng đại…

Bé Quách Phú Thành vai Nguyễn Trãi trong trich đoạn "Rạng ngọc Côn sơn"

Bé Quách Phú Thành vai Nguyễn Trãi trong trich đoạn “Rạng ngọc Côn sơn”

Để dự án Sân khấu học đường có thể tiếp tục

Niềm hạnh phúc ấy đã theo chân tất cả chúng tôi từ Nhà hát Tây Đô ra đến bến Ninh Kiều chiều tối hôm ấy, trong cuộc gặp mặt mừng thành công của dự án do những người chủ trì dự án, Phó Giám đốc Sở VHTT&DL Hồ Lâm Bạch Vân và Phó Giám đốc Sở GDĐT Trần Hồng Thắm, tổ chức gồm các thầy cô giáo có trách nhiệm ở Sở GDĐT thành phố các quận huyện và các trường tham gia dự án, đại diện các phòng nghiệp vụ của Sở VHTT&DL, lãnh đạo Nhà hát Tây Đô, các nghệ sĩ đã tham gia dạy dỗ dàn dựng cho các em… Và câu chuyện của những người thầy chiều tối hôm ấy chỉ nói về các em. Các thầy cô bên giáo dục kể về niềm vui của giáo viên, học sinh và phụ huynh khi được tham gia và chứng kiến dự án, tất cả cá trường THCS đều có nguyện vọng được thực hiện dự án ở trường mình. Hồ Lâm Bạch Vân kể chuyện chị đã phát hiện ra năng khiếu đặc biệt của cậu bé Quách Phú Thành như thế nào, đã quyết định đặc cách giới thiệu cậu bé lớp 4 được tham gia dự án cùng các anh chị THCS Long Tuyến ra sao. Bé Quách Phú Thành có hoàn cảnh khá eo lé, cha mẹ đã ly thân và đi làm ăn xa, em được ông nội nuôi dạy trong hoàn cảnh rất khó khăn. Trần Hồng Thắm cho biết: cô sẽ nhận trách nhiệm vận động tài trợ cho em Quách Phú Thành có điều kiện ăn học và rèn luyện thành tài và đề nghị Sở VHTT&DL và Nhà hát Tây Đô nên nghiên cứu tạo điều kiện cho em vừa có thể học phổ thông vừa có thể theo học nghề sân khấu. Cục phó Phạm Đình Thắng ủng hộ ngay ý kiến của cô Trần Hồng Thắm, bởi theo ông, khi đã phát hiện một tài năng hết sức đặc biệt như em Thành thì chúng ta cần phải có chế độ đặc biệt để nuôi dạy và phát triển tài năng của em, nhà nước và xã hội phải chung tay làm. NSUT, đạo diễn Kiều Mỹ Dung thì nói rằng dù đã từng là ngôi sao sân khấu được mến mộ, từng là một đạo diễn dàn dựng nhiều vở cho nhà hát Tây Đô và các đơn vị nghệ thuật khác, nhưng 2 tháng làm sân khấu học đường vừa qua là những tháng ngày hạnh phúc nhất trong đời chị, khi chị được sống trong tình yêu sân khấu thuần khiết cùng các em thơ, được dạy hát dạy diễn cho các em, được phát hiện và rèn dạy một tài năng sân khấu thiên bẩm như bé Quách Phú Thành, một cậu bé chân thật,thiện tâm, giàu ýchí nghị lực trong hoàn cảnh nghèo khó, đơn côi. Chị Dung khẩn thiết mong anh Thắng, chị Vân, chị Thắm làm sao để chị và đồng nghiệp được tiếp tục làm sân khấu học đường cùng các em. Nhân ý kiến của NSUT Kiều Mỹ Dung, Phó Giám đốc Bạch Vân nói anh Thắng lưu ý đến nguyện vọng của Cần Thơ, cần ưu tiên cho Cần Thơ thêm ít nhất một mùa làm sân khấu học đường nữa. Nhạc sĩ Phạm Đình Thắng hứa sẽ trình bày nguyện vọng của Cần Thơ với Cục trưởng Cục Nghệ thuật Biểu diễn Nguyễn Đăng Chương nhưng nhấn mạnh rằng không nên quá trông chờ vào nguồn kinh phí dự án từ Trung ương. Dự án Sân khấu học đường đã thực hiện được 15 năm nhưng nay mới đến được với Kiên Giang, Cần Thơ cho thấy điều đó. Theo ông, khi đã thấy Sân khấu học đường có những hiệu quả to lớn thiết thực, lãnh đạo ngành văn hóa và giáo dục địa phương nên báo cáo với cấp ủy, chính quyền địa phương để lập dự ngán từ nguồn ngân sách địa phương. Quan trọng hơn, cần phải tìm cách xã hội hóa, tìm sự ủng hộ đầu tư cho dự án từ các nguồn lực xã hội mới mong chuwongtrinhf được tổ chức thường xuyên liên tục như mong muốn. Phó Giám đốc Sở GDĐT Cần Thơ, Ủy viên Ủy ban Văn hóa giáo dục Thanh thiếu niên nhi đồng của Quốc hội Trần Hồng Thắm chia sẽ những ý kiến của nhạc sĩ Phạm Đình Thắng. Cô Thắm nói cô sẽ có ý kiến báo cáo lại cấp ủy, chính quyền TP Cần Thơ cũng như Ủy ban Văn hóa Giáo dục Thanh thiếu nhiên nhi đồng của Quốc hội về nguyện vọng của các thầy cô, của các em học sinh đối với chương trình sân khấu học đường. Cô Thắm nói với nhạc sĩ Phạm Đình Thắng: “Để Dự án Sân khấu học đường có thể tiếp tục, tất cả chúng ta sẽ cùng hành động”…

Gửi phản hồi

Tin tức khác